Je wordt wakker in 2025 en opent je ‘for you’-pagina op Tiktok. Daar word je overspoeld door AI-gegenereerde POV-video’s die je transporteren naar andere tijden en plekken. Vanuit het ‘point of view’ (gezichtspunt) van de kijker simuleren die video’s getuigenissen van belangrijke historische gebeurtenissen.
Zo ging het althans bij mij, vanochtend. Ik vluchtte in Pompeï voor de spuwende lava van de Vesuvius (in 79 na Christus), werd slachtoffer van de Zwarte Dood (in de veertiende eeuw) en zag vanaf een reddingsboot hoe de Titanic zonk (in 1912). En dat allemaal terwijl ik nog in mijn pyjama aan het ontbijt zat.
Op Tiktok lijken mensen lichtelijk verward over de POV-trend. Tiktokker Jorren Verheesen zegt in een reactievideo: “Het is niet gezellig en bij sommige denk ik ook: ‘Is dit nog wel oké?’ Maar het is ook heel vermakelijk.” In een van de comments klinkt het: “Ik ben al twaalf keer gestorven aan de builenpest and I can’t get enough.”
Het merendeel van de video’s is luchtig en helemaal niet historisch. Zo ben ik al wakker geworden als Barbie, Spongebob en Cristiano Ronaldo. Maar ik kwam ook video’s tegen waarvan ik twijfel of ze moreel juist zijn. Plots werd ik wakker “als Anne Frank in 1944” of “in Tsjernobyl op de dag van de kernramp”. Ik kreeg er een ongemakkelijk gevoel bij, maar ik bleef toch kijken. De video’s pakten me.
Bij de BBC noemden historici de trend potentieel “gevaarlijk”. De AI-video’s bevatten onjuistheden en zouden kunnen worden ingezet om geschiedschrijving te manipuleren. Nu wil ik het potentiële gevaar daarvan niet bagatelliseren, maar laten we het niet dramatischer maken dan het is: wanneer je een POV-video ziet waarin ‘jij’ een biefstuk probeert te eten met drie vorken, maar zonder mes, mag ik hopen dat je de video met een korreltje zout neemt.
Intussen zijn er ook POV-video’s die niet met AI gemaakt zijn. Zoals het altijd gaat, duiken grote organisaties meteen op de trend – de duivel werkt hard, maar socialemediamanagers werken harder. Dus werd ik wakker als vakkenvuller bij de Albert Heijn en Vlaams parlementariër – doodeng.
In elk geval: ik hoop dat ik morgen gewoon wakker word als mezelf.
