In een van de straten in Mashhad –de op een na grootste stad in Iran – werd Majid Reza Rahnavard ­maandagochtend opgehangen. Verschillende agenten hadden zich daar verzameld nadat ze de omliggende wegen hadden geblokkeerd. Ze bedekten hun gezicht en keken toe hoe de 23-jarige Iraniër werd opgehangen zonder dat zijn familie daarvan op de hoogte was. Ze kreeg achteraf te horen dat de autoriteiten het ­lichaam zullen begraven.

Rahnavard is de tweede Iraniër die in het kielzog van de demonstraties werd opgehangen. Hij werd beschuldigd van moharebeh (oorlog voeren tegen God), omdat hij veiligheidsagenten zou hebben neergestoken tijdens de protesten. De jonge Iraniër werd op 19 november gearresteerd. Zijn moeder kreeg nog de kans hem te be­zoeken. Op foto’s is te zien hoe ze lachend poseert tijdens een bezoek aan haar zoon.

Toen was er nog geen sprake van een executie. Maar na 23 dagen was het proces van Rahnavard al afgehandeld, achter gesloten deuren en zonder een zelfgekozen advocaat. ‘De processen worden bliksemsnel afgehandeld’, zegt Tara Sepehri Far, onderzoeker bij ­Human Rights Watch, aan de telefoon. ‘De Islamitische Revolutionaire Rechtbank is berucht voor haar hardhandige aanpak. Maar het valt op hoe gehaast ze nu te werk gaat. Normaal heeft de beschuldigde twintig dagen om in beroep te gaan. Dat was hier niet het geval.’

Het enige wat Rahnavard in tussentijd kon doen, was een gedwongen bekentenis afleggen op de staatstelevisie. Met een gebroken hand in de gips verklaarde hij hoe hij twee agenten zou hebben gedood. De staatstelevisie voegde een filmpje toe waarop te zien is hoe een man, die ze als Rahnavard identificeerde, twee mannen neersteekt op straat.

De executie van Rahnavard komt amper vier dagen na de executie van Mohsen Shekari (23). Hij werd eveneens beschuldigd van moharebeh, omdat hij ‘straten blokkeerde’ en ‘veiligheidsagenten verwondde’ tijdens de protesten. Ook hij kreeg een aan het regime verbonden advocaat toegewezen en een proces achter gesloten deuren. Aan de familie van Shekari werd gevraagd geen ophef te ­maken over het proces. Dat zou de kansen op zijn vrijlating vergroten.

• Mohsen Shekari: jonge demonstrant in Iran opgehangen

De Iraanse president Ebrahim Raisi liet na de executie van Shekari weten dat hij niet de laatste zal zijn. Volgens de regimekritische nieuwssite Iran International riskeren zo’n 80 Iraniërs de doodstraf omdat ze beschuldigd worden van moharebeh en ‘corruptie op aarde’. Geestelijken hebben het regime bekritiseerd, omdat het de definitie van moharebeh heeft opengetrokken. Een persoon die ‘oorlog voert tegen God’ riskeert normaal alleen de doodstraf als hij iemand doodt, niet als hij iemand bedreigt of verwondt. ‘Hoewel geestelijken een marginale rol ­spelen in het beleid, kunnen ze druk uitoefenen om de executies te beperken’, zegt Far.

Het protest – dat zijn dertiende week ingaat – werd uitgelokt door de brutale dood van de jonge Koerdisch-Iraanse Mahsa (Jina) Amini en is geëvolueerd tot verzet tegen het beleid van de ayatollahs. Het regime voert niet alleen de repressie op straat op, maar ook in de rechtbank. ‘Het regime wil tonen dat het het systeem controleert. De repressie is zo hard dat we achterlopen met onze­ documentatie’, zegt Far. ‘We hebben weet van negen andere personen die veroordeeld zijn tot de doodstraf. Het gaat vooral om jonge mannen.’