Het einde van de oorlog tussen de VS en Iran is – alweer – in zicht volgens de Amerikaanse president Donald Trump. “We hebben te maken met mensen die heel graag een akkoord willen sluiten. We zullen zien of ze een akkoord kunnen sluiten dat voor ons bevredigend is”, verklaarde hij deze week, terwijl Teheran zich over een Amerikaans compromisvoorstel boog. Het leken hoopvolle woorden. Maar, stipte CNN-analist Stephen Collinson aan: “Als woorden oorlogen zouden beëindigen, was Donald Trumps conflict met Iran al lang afgelopen.”

Teheran zou in de loop van donderdag antwoorden op Trumps voorstel, dat volgens Amerikaanse media niet meer dan een pagina beslaat. Het houdt in dat beide landen hun oorlog voor beëindigd verklaren, maar vervolgens nog steeds rond de tafel moeten om te onderhandelen over de meest substantiële twistpunten: van de details rond de heropening van de Straat van Hormuz en de toekomst van het Iraanse nucleaire programma tot het ontvriezen van Iraanse tegoeden.

In tegenstelling tot Trumps voorstelling van de feiten, is hij niet degene die in dat proces alle troeven in handen heeft. “Wishcasting“ noemen Amerikaanse commentatoren zijn onaflatende stroom optimistische verklaringen over de Iraanse bereidheid om Amerikaanse eisen in te lossen. Trump voorspelt steeds weer doorbraken op basis van zijn eigen wensen, ongeacht de feiten op het terrein.

In zijn pogingen om de impasse in de Straat van Hormuz op te lossen, maakt de president intussen zoveel bochten dat zelfs de hoofden van zijn naaste adviseurs tollen.

De Amerikaanse minister van Defensie Pete Hegseth verklaarde dinsdag dat het staakt-het-vuren met Iran ongeschonden was, ook al bleven Iran en de VS op elkaar vuren in de Straat van Hormuz. Zijn collega op Buitenlandse Zaken, Marco Rubio, stelde diezelfde dag al dat de oorlog simpelweg “voorbij” was. De Verenigde Staten, zei Rubio, “hebben de doelstellingen van de operatie bereikt”. Ze zouden zich nu toeleggen op hun nieuwe missie, Project Freedom, om commerciële schepen door de zeestraat te loodsen.

Enkele uren later haalde Trump het communicatie-offensief van zijn adjudanten alweer onderuit. Hij zou het nog maar net begonnen Project Freedom opschorten, zei hij, om de beloftevolle onderhandelingen met Teheran alle kansen te geven. Op Truth Social voegde hij daaraan toe: “Als ze niet akkoord gaan, beginnen de bombardementen.”

In de oorlog die volgens Rubio afgerond is, vuurden de Amerikanen woensdag intussen opnieuw op een olietanker die hun blokkade van Iraanse schepen probeerde te omzeilen. Ook als Iran straks zou instemmen met het Amerikaanse voorstel van één pagina, zal dat onvoldoende zijn “om de bijna vijftig jaar durende problemen tussen de VS en Teheran definitief op te lossen”, schreef CNN-analist Collinson.

Een snel einde van de confrontatie tussen beide landen lijkt dus lastig te bereiken, maar toch is het een idee dat Trump niet wil loslaten. Dat past bij zijn “voorliefde voor eenvoud”, vindt Collinson. De president lijkt te hopen dat hij met impulsieve uitspraken en grote dreigementen zijn onpopulaire oorlog kan beëindigen.