Vroeger, toen generatie Z nog op de lagere school zat, smokkelden kinderen tijdens de speeltijd grote mappen mee naar de speelplaats. De ruilhandel van de toen razend populaire Diddl-blaadjes was serious business twintig jaar geleden. Soms durfde iemand zelfs valse Diddl-blaadjes te ruilen tegen zeldzame exemplaren. Dan moest de juf tussenbeide komen.

De muisjes van Diddl zijn pure nostalgie voor gen Z. Dat heeft ook Groen begrepen. Vorige week postte de partij op Instagram een bericht vol Diddl-figuurtjes waarin ze aankaart dat haar berichten over de genocide in Gaza, de klimaatopwarming of abortus “geshadowband” worden door Instagram. Een shadowban is een soort verborgen blokkade op socialemediaplatformen waarbij berichten minder zichtbaar worden voor anderen. Volgens partijwoordvoerder Frederik Van den Bril hebben de posts van Groen door zo’n verborgen blokkade een kleiner bereik, maar dat kon de redactie niet zelf verifiëren. Met de Diddl-boodschappen probeert Groen toch op de tijdlijn van Instagramgebruikers te komen.

Sinds Aimen Horch partijvoorzitter is, gebruikt Groen ook steeds vaker memes om zijn politieke boodschap over te brengen. “De voorzitter is fan van memes en brengt een nieuwe wind mee in de manier waarop we online willen communiceren”, zegt Van den Bril. “Omdat we met een shadowban zitten, is het nog belangrijker om via memes op trends te springen om meer mensen te bereiken. Nu is de film The Odyssey bijvoorbeeld een hype, dus hebben we een meme gemaakt waarin we daaraan refereren. Intern hebben we ook beslist dat niet iedereen de meme moet begrijpen voor we die delen op sociale media.”

Niet alle politieke partijen slagen erin memes te maken die aanslaan. Anders postte vorige week op Instagram een meme van een kat die erg dicht bij de lens staat. Het beeld is zo bewerkt dat het lijkt alsof de kat een geweer richt op de kijker. “Koop festival van ideeën ticket”, staat erbij. De meme had een handvol likes en werd enkele uren later offline gehaald.

“Dat is een mooi voorbeeld van hoe politieke partijen de bal misslaan”, reageert communicatie-expert Reinout van Zandycke. “Koop een ticket? Ja, dan moet je al weten dat de partij een festival organiseert. Hoeveel mensen weten dat? Het is leuk voor de eigen achterban en de organisatoren van het festival. Zij zijn de enigen die deze meme zullen begrijpen. Maar het ledenaandeel van de partij is divers – dat hoop ik toch voor de partij. Daar zullen mensen bij zitten die dit raar vinden.”

Anders-woordvoerster Margot Neyskens zegt dat de meme van de kat bedoeld was voor Tiktok. “We denken dat daar een jonger publiek te vinden is dan op Instagram, dat deze meme grappiger zou vinden.” Neyskens zegt dat het zoeken is welke content op welk medium werkt. “Er is geen pasklaar antwoord op hoe je inspeelt op trends. Ons team is heel klein en we zetten de eerste stapjes. Maar het is niet meer zo eenvoudig als vroeger.”

Toch zien we op het Tiktok-account van Anders dezelfde berichten als op het Instagram-account. En bij het ter perse gaan stond de meme van de kat nog niet op Tiktok. Wel een andere post die ook op Instagram staat: een video met de boodschap “workmaxxing voor onze voorzitter”. Maxxing, afgeleid van het Engelse maximize, is internettaal waarbij een specifiek aspect van het leven tot het absolute maximum wordt getild. Neyskens vindt dat je “op sociale media moet durven experimenteren. Dat betekent ook dat je de ene keer, soms onverwacht, zal knallen en de andere keer de mist kan ingaan. Het leven is aan de durvers.”

Alleen is “maxxing” niet zo trendy in combinatie met “work”. Op Tiktok tellen we zes berichten met “workmaxxing” als hashtag, op Instagram vind je minder dan honderd berichten. Wel populair zijn bijvoorbeeld chinamaxxing, looksmaxxing of fibermaxxing (zoveel mogelijk vezelrijke voeding eten).